Table of Contents
Thiếu máu nhược sắc là một tình trạng sức khỏe khá phổ biến. Vậy thiếu máu nhược sắc là gì? Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị như thế nào? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết qua bài viết dưới đây.
Mô tả thiếu máu nhược sắc
Hình ảnh minh họa hồng cầu trong tình trạng thiếu máu nhược sắc
Thiếu máu nhược sắc là gì?
Thiếu máu nhược sắc là gì?
Thiếu máu nhược sắc (hypochromic anemia) là tình trạng số lượng hemoglobin trong hồng cầu giảm đáng kể, khiến hồng cầu nhỏ hơn, nhạt màu hơn bình thường. Hemoglobin là protein chứa sắt có vai trò vận chuyển oxy đến các mô trong cơ thể. Việc thiếu hụt hemoglobin gây ảnh hưởng đến khả năng cung cấp oxy cho cơ thể, dẫn đến nhiều triệu chứng khó chịu.
Ba chỉ số xét nghiệm máu quan trọng giúp chẩn đoán thiếu máu nhược sắc bao gồm:
- Nồng độ hemoglobin trung bình trong hồng cầu (MCHC) dưới 280g/l.
- Lượng hemoglobin trung bình trong hồng cầu (MCH) dưới 27pg.
- Thể tích trung bình của hồng cầu (MCV) dưới 60fl.
Triệu chứng của thiếu máu nhược sắc
Giai đoạn đầu, thiếu máu nhược sắc thường không có triệu chứng rõ ràng. Khi tình trạng thiếu máu nặng hơn, người bệnh có thể gặp các triệu chứng sau:
- Mệt mỏi, suy nhược cơ thể
- Da xanh xao, nhợt nhạt, kém sức sống
- Tóc khô xơ, dễ gãy rụng
- Móng tay, móng chân giòn, dễ gãy
- Tim đập nhanh (trên 100 lần/phút), khó thở khi vận động
- Chóng mặt, hoa mắt
- Rối loạn tiêu hóa, chán ăn, khó tiêu
- Thèm ăn những thứ không phải thức ăn (hội chứng Pica)
Biến chứng của thiếu máu nhược sắc
Nếu không được điều trị kịp thời, thiếu máu nhược sắc có thể gây ra những biến chứng nguy hiểm như:
- Chậm phát triển ở trẻ em
- Suy giảm hệ miễn dịch, dễ mắc các bệnh nhiễm trùng
- Tăng nguy cơ sinh non ở phụ nữ mang thai
- Rối loạn nhịp tim, suy tim
Biến chứng của thiếu máu nhược sắc
Suy tim là một biến chứng nguy hiểm của thiếu máu nhược sắc
Nguyên nhân gây thiếu máu nhược sắc
Có nhiều nguyên nhân gây ra thiếu máu nhược sắc, bao gồm:
- Thiếu sắt: Sắt là thành phần quan trọng để tạo hemoglobin. Thiếu sắt dẫn đến sản xuất hemoglobin không đủ.
- Thiếu vitamin: Vitamin B12 và folate cần thiết cho quá trình sản xuất hồng cầu. Thiếu hụt các vitamin này làm giảm hiệu quả sản xuất hồng cầu.
- Bệnh lý viêm nhiễm: Các bệnh mạn tính như HIV/AIDS, bệnh thận, viêm khớp dạng thấp, bệnh Crohn, ung thư… có thể gây thiếu máu.
- Rối loạn tủy xương: Các vấn đề về tủy xương ảnh hưởng đến quá trình sản xuất máu.
- Bệnh lý đường tiêu hóa: Viêm loét dạ dày, trĩ… làm giảm khả năng hấp thụ sắt.
- Rối loạn chuyển hóa hemoglobin: Ngộ độc chì, ngộ độc isoniazid, sử dụng chloramphenicol, rối loạn chuyển hóa pyridoxin.
- Hội chứng thalassemia: Gây phá hủy hồng cầu quá mức.
Nguyên nhân gây ra thiếu máu nhược sắc
Thalassemia là một trong những nguyên nhân gây thiếu máu nhược sắc
Cách điều trị thiếu máu nhược sắc
Điều trị thiếu máu nhược sắc phụ thuộc vào nguyên nhân gây bệnh. Thông thường, bác sĩ sẽ chỉ định:
- Uống bổ sung sắt, acid folic và vitamin B12.
- Truyền máu hoặc tiêm hormone trong trường hợp nặng, hấp thụ sắt kém hoặc mắc bệnh mạn tính.
- Điều trị nguyên nhân gây bệnh: Ví dụ như điều trị viêm loét dạ dày nếu đó là nguyên nhân gây thiếu máu.
Chế độ dinh dưỡng cho người thiếu máu nhược sắc
Bên cạnh việc điều trị, chế độ ăn uống đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ điều trị thiếu máu nhược sắc. Nên bổ sung các thực phẩm giàu:
- Sắt: Thịt bò, rau xanh đậm, ngũ cốc, trái cây sấy…
- Acid folic: Đậu xanh, đậu phộng, rau xanh đậm, trái cây…
- Vitamin B12: Cá, sản phẩm từ sữa, gan, thận động vật…
- Vitamin C: Ổi, cam, quýt, bưởi, ớt chuông, kiwi, dưa lưới, khoai tây, súp lơ… Vitamin C giúp tăng cường hấp thụ sắt.
Chế độ dinh dưỡng cho người thiếu máu
Bổ sung thực phẩm giàu dinh dưỡng giúp cải thiện tình trạng thiếu máu
Thiếu máu nhược sắc có thể gặp ở bất kỳ ai. Do đó, hãy duy trì chế độ ăn uống, nghỉ ngơi hợp lý và bổ sung đủ sắt. Khi có dấu hiệu nghi ngờ, hãy đến cơ sở y tế để được khám và điều trị kịp thời.

Nguyễn Lân Tuất là nhà khoa học người Việt Nam trong lĩnh vực vật liệu tiên tiến, hiện đang làm việc tại Đức (wiki). Ông xuất thân từ dòng họ Nguyễn Lân, gia đình có truyền thống hiếu học. Với nhiều năm nghiên cứu và giảng dạy, ông đã đóng góp quan trọng trong công nghệ vật liệu, đặc biệt là màng mỏng và vật liệu chức năng, với các ứng dụng thực tiễn trong công nghiệp và khoa học.